182 results
Search Results
Now showing 1 - 10 of 182
Item Open Access М.Әуезов сомдаған Құнанбай бейнесіндегі ұлттық мінез бен көркемдік шындық(Suleyman Demirel University, 2009) Камалқызы ЖанымгүлБұл мақалада М.Әуезовтің «Абай жолы» роман-эпопеясындағы Құнанбай бейнесінің көркемдік, психологиялық және ұлттық мінез тұрғысынан сомдалу ерекшеліктері талданады. Кеңес дәуіріндегі біржақты сын көзқарастары мен кейінгі кезеңдегі тарихи ақтаңдақтарды түзетуге бағытталған зерттеулер салыстырыла қарастырылады. Жазушы қолданған портрет жасау, диалог және психологиялық талдау тәсілдерінің Құнанбай характерін терең әрі күрделі тұлға ретінде танытудағы рөлі ашылады. Сонымен бірге Абайдың көзімен берілген портреттік сипаттаулардың ұлттық дәстүрді, елдік мүддені сақтаушы кемеңгер би бейнесін қалыптастырудағы қызметі көрсетіледі. Құнанбай образын көркем мәтіннің өз заңдылығымен тану қажеттігі негізделіп, бүгінгі кезеңдегі тұлғаны жаңаша пайымдаудың ғылыми-әдістемелік маңызы айқындалады.Item Open Access Мәтіннің лексика-фразеологиялық болмысы(Suleyman Demirel University, 2007) Утанова АйзадаМақалада көркем мәтіндегі лексика-фразеологиялық жүйенің стильдік қызметі мен жазушының даралық тілдік шеберлігі талданады. Тұрақты тіркестер мен этнографиялық лексемалардың ұлттық болмысты танытудағы, көркем бейнелеу мен идеялық мазмұнды тереңдетудегі рөлі айқындалады. Зерттеуде М.Әуезов шығармалары мысалға алынып, жазушының сөз таңдау, мағыналас сөздерді қосарлап қолдану, этнографизмдер мен түстік символиканы стильдік мақсатта пайдалану ерекшеліктері сараланған. Әсіресе «Қорғансыздың күні» мен «Қаралы сұлу» шығармаларындағы түстер жүйесінің (қызыл, қара) семантикалық мәні мен көркемдік қызметі талданады. Жазушы тіліндегі фразеологизмдер мен этнографиялық элементтер қазақ халқының дүниетанымы мен ұлттық мәдениетінің тілдік айнасы ретінде бағаланады.Item Open Access Жастар арасындағы жиі қолданатын сленг(Suleyman Demirel University, 2007) Бүргеғұлова Ш. Қ; Тойгулиева А. ҚБұл мақалада қазіргі қазақ жастары арасында жиі қолданылатын сленг сөздердің табиғаты мен қолданылу аясы қарастырылады. Слэнг – тілдің бейресми қабаты ретінде қоғамның әлеуметтік және мәдени өзгерістерін бейнелейтін құбылыс. Зерттеу барысында жастардың сөйлеу тілінде жиі кездесетін сленг сөздер мен олардың мағыналық ерекшеліктері мысалдар арқылы талданады. Сонымен қатар, сленг пен жаргонның айырмашылығы, олардың шығу тегі мен коммуникациядағы рөлі ашып көрсетіледі. Мақала жастар арасындағы тілдік үрдістердің мәдени ықпалы мен ұлттық тілдің дамуына әсерін айқындауға бағытталған.Item Open Access THE IMPACT OF ECONOMIC GLOBALIZATION ON TRANSITIONAL ECONOMIES AND THE ACTIONS ADOPTED TO MEET THE CHALLENGE OF ECONOMIC GLOBALIZATION, THE CASE OF KAZAKHSTAN(The Kazakh National University Named After Al -Farabi and Suleyman Demirel University, 2008) Dakpirtova DinaraOver the past two decades, the world economy has become increasingly integrated as flows of goods, labor, and capital across countries have expanded rapidly. The developed, the developing or even the transitional countries are all drifting with this trend unexceptionally. Although there is a general belief that globalization has important long-term benefits through its impacts on growth and productivity, it is not practically as global as it may look; some countries are more globalized than others. Such tendencies indicate that within the time span of a single generation, the economies that take more active part in globalization managed to double their real income per head.Item Open Access Абай тұлғасы мен мұрасының қазақ тарихындағы орны(Suleyman Demirel University, 2007) Койгелдиев М.Мақалада қазақ халқының рухани тарихында ерекше орын алатын Абай Құнанбайұлының тұлғасы мен шығармашылық мұрасы тарихи контекст аясында қарастырылады. Автор Абайды тек ақын немесе ойшыл ретінде ғана емес, ұлттық сананың жаңғыруына ықпал еткен қоғамдық құбылыс ретінде талдайды. Абай өмір сүрген дәуір – қазақ қоғамы патшалық Ресей ықпалына толық тәуелді болып, рухани дағдарыс пен әлеуметтік жіктелу күшейген кезең еді. Осы жағдайда Абай білімді, адамгершілікті, өзін тануды және қоғамды ішкі өзгеріс арқылы жаңғыртуды насихаттады. Мақалада Абайдың «Зар заман» өкілдерімен рухани сабақтастығы және оның мұрасының Алаш қайраткерлерінің дүниетанымына жасаған әсері де қарастырылады. Автор Абай мұрасын бүгінгі қазақ қоғамы үшін ұлттық өзіндік сананы қалыптастыратын, тарихи сабақтастықты жалғастыратын мәңгілік құндылық ретінде бағалайды.Item Open Access ХХ ғасырдың алғашқы жартысындағы қазақ әдебиетіндегі әдеби үрдіс пен жаңашылдық(Suleyman Demirel University, 2008) Сырайыл ЫсқақұлыБұл мақалада ХХ ғасырдың алғашқы жартысындағы қазақ әдебиетіндегі әдеби үрдістің қалыптасуы, ақындық ортаның идеялық бағыттары және жаңашылдық сипаттары талданады. Қоғамдық-саяси өзгерістердің қазақ поэзиясына ықпалы, ағартушылық идеяның күшеюі, әлеуметтік сарынның өрістеуі және әдеби жалғастық мәселелері сараланады. Автор Қытайдағы қазақ ақындары — Ақыт Үлімжіұлы, Таңжарық Жолдыұлы, Көдек Маралбайұлы, Асылхан Мыңжасарұлы, Шарғын, Шылбы, Досбер сияқты қаламгерлердің шығармашылығындағы үндестік пен бағыттастықты көрсетеді. Ақындар шығармаларында ағартушылық ой, халықты ояту, білімге, өнерге үндеу, әлеуметтік теңсіздікке қарсы күрес, ұлттық сана мен азатшылдық рух негізгі арқау болғаны айқындалады. Зерттеу әдеби үрдістің жаңғыру, жалғасу және идеялық кемелдену жолдарын сипаттайды.Item Open Access Remarks on weak o-minimality(Suleyman Demirel University, 2008) Kudaibergenov K. Zh.This paper investigates several necessary and sufficient conditions for weak o-minimality in expansions of linearly ordered structures. Building on earlier results, we provide a simplified proof of the main theorem of Kulpeshov, which characterizes weak o-minimality in terms of convexity of realizations of types. Additionally, two further equivalent conditions for weak o-minimality are established, involving types containing cuts and convexity properties of definable sets. A new, more conceptual proof of Pillay and Steinhorn’s characterization of full o-minimality is also presented. Furthermore, we examine weakly o-minimal ordered rings and show that every weakly o-minimal Archimedean ordered ring is necessarily a real closed field. This result follows from structural properties of definable subgroups in weakly o-minimal groups and known criteria for ordered fields. Overall, the paper clarifies foundational connections between weak o-minimality, type spaces, and definable order structures.Item Open Access Intertextual Effect and Transformation in Bernard Shaw's Pygmalion(Suleyman Demirel University, 2009) Haldun VuralThis article examines intertextuality and transformation in Bernard Shaw's play Pygmalion (1913) through the lens of classical influences, particularly Ovid's Pygmalion from Metamorphoses. Drawing on Julia Kristeva's theory of intertextuality and Bakhtin’s dialogism, the study emphasizes how Shaw reinterprets prior literary texts to address contemporary Victorian social issues. The play demonstrates transformation both in its narrative structure and in character development, exemplified by Eliza Doolittle's social ascent and Professor Higgins' rigid manners. Shaw adapts mythological and classical elements to critique societal norms, gender hierarchies, and class disparities. Intertextual analysis reveals how Shaw converts the myth of a sculptor enamored with his creation into a social commentary on education, autonomy, and moral growth, transforming both plot and thematic focus. Ultimately, Shaw’s Pygmalion illustrates the dynamic interplay of texts, highlighting the role of adaptation and intertextual influence in creating enduring literary works.Item Open Access Шешен сөзінің дайындық кезеңдері мен құрылымы(Suleyman Demirel University, 2007) Б. ШалабайМақалада шешен сөзінің табиғаты, дайындық кезеңдері мен құрылымдық ерекшеліктері жан-жақты қарастырылады. Автор шешеннің сөзі монологиялық формада болғанымен, тыңдарманмен белсенді диалогтық қатынаста жүзеге асатынын атап өтеді. Сөйлеуге дайындықтың негізгі сатылары — тақырыпты таңдау, мақсат пен аудиторияны анықтау, деректер жинау, жоспар құру және сөйлеу тәсілдерін жетілдіру ретінде сипатталады. Сондай-ақ сөздің құрылымдық жүйесі — кіріспе, негізгі бөлім және қорытынды — шешеннің ойын бірізді, логикалық және әсерлі жеткізудің негізгі шарты ретінде түсіндіріледі. Мақалада шешеннің тілдік, логикалық және эмоционалдық шеберлігін дамыту жолдары мен аудиториямен тиімді байланыс орнату тәсілдері нақты мысалдармен талданады.Item Open Access What Does Dollar Mean?(Suleyman Demirel University, 2007) Meiramgul SarsenbayThis paper explores the historical origins, linguistic evolution, and symbolic meanings of the word “dollar” and the dollar sign ($). Money, as one of humanity’s oldest social inventions, did not appear in a single time or place but evolved over centuries across various cultures. The study traces the etymological connections between the American “dollar,” the German “Thaler,” and the ancient Turkic word dala meaning “steppe,” demonstrating how linguistic and cultural influences traveled through Europe to the New World and eventually returned to Eurasia. Furthermore, the research discusses several theories regarding the origin of the dollar sign, including the United States abbreviation theory, the Spanish peso and “piece of eight” theories, and the less common slavery theory. The paper also provides a symbolic interpretation of the U.S. one-dollar bill, revealing how design elements such as the Great Seal and Latin inscriptions reflect the ideals and values of the American nation. Overall, this study emphasizes that currency is not merely an economic instrument but also a cultural and historical symbol reflecting human civilization’s shared heritage.