Search Results

Now showing 1 - 4 of 4
  • ItemOpen Access
    ХХ ғасырдың екінші жартысындағы прозадағы көркемдік ізденістер
    (Suleyman Demirel University, 2012) М. Р. Көпбаева
    Мақалада ХХ ғасырдың екінші жартысындағы қазақ және басқа ұлт өкілдерінің прозасындағы көркемдік ізденістер қарастырылады. Автор замандастардың шығармаларында адамгершілік, әділдік, ұлттық дәстүрлерді сақтау және қоғамдағы рухани құндылықтарды көрсету жолындағы әдеби талпыныстарды талдайды. Әсіресе ауыл өмірі тақырыбындағы прозалық туындыларда кездесетін тоғышарлық, өзімшілдік, кедейлік сияқты әлеуметтік мәселелер, кейіпкерлердің психологиясы мен адамгершілік сапалары зерттеледі. Мақалада қазақ әдебиеті мен орыс әдебиетінің арасындағы типологиялық ұқсастықтар, кейіпкердің халықпен байланысы, әжелер мен қарттар образдары арқылы көркемдік әсердің күшеюі туралы айтылған. Ш. Мұртазаның әңгімелері мен повестеріндегі философиялық ойлар мен стильдік ерекшеліктер ерекше талданады.
  • ItemOpen Access
    Қазіргі қазақ ақындарының метаморфозаларды қолдануындағы гендерлік ерекшеліктері
    (Suleyman Demirel University, 2012) Отарбаева Ғ.
    Мақалада қазіргі қазақ поэзиясындағы метаморфоза құбылысы гендерлік қырынан талданады. Автор әйел және ер ақындардың поэтикалық дүниетанымы мен тілдік санасындағы айырмашылықтарды метаморфозалық образдар арқылы ашып көрсетеді. Зерттеуде әйелдер поэзиясында қар, гүл, көбелек, жауын секілді нәзік әрі лирикалық бейнелерге айналу сарыны басым екені, ал ер ақындар шығармашылығында тау, тас, қыран, арыстан сияқты күш-қайратты, мифологиялық сипаттағы метаморфозалар жиі қолданылатыны дәлелденеді. Мақалада мифопоэтикалық дәстүр, ұлттық таным және гендерлік психология поэзия тілімен сабақтастықта қарастырылып, метаморфозаның авторлық дүниетанымды танытатын маңызды көркемдік тәсіл екені айқындалады.
  • ItemOpen Access
    Аудармадағы ұлттық болмыс және дәстүр сабақтастығы
    (Suleyman Demirel University, 2012) Е. Оразбекова
    Мақалада аударма өнерінің ұлттық болмысты сақтаудағы және мәдени-рухани дәстүр сабақтастығын қамтамасыз етудегі рөлі жан-жақты қарастырылады. Автор аударманың халықтар арасындағы рухани байланысты нығайтатын маңызды құрал екендігін дәлелдей отырып, қазақ әдебиетінің әлемдік мәдени кеңістікке енуіндегі көркем аударманың тарихи маңызын айқындайды. Қазақ прозасы мен поэзиясының қалыптасуы мен дамуына аударманың тигізген ықпалы, Абай аудармаларының көркемдік-эстетикалық құндылығы, сондай-ақ ғылыми тіл мен терминологияның қалыптасуындағы аударманың орны талданады. Сонымен қатар, ұлттық ғылыми тілдің дамуы, терминжасам мәселелері және шет тілдік атауларды аудару принциптері қарастырылып, тілдік тепе-теңдікті сақтаудың маңыздылығы көрсетіледі. Зерттеу нәтижесінде аударма ұлттық мәдениетті жаңғыртып, қоғамның рухани дамуына қызмет ететін стратегиялық фактор ретінде бағаланады.
  • ItemOpen Access
    Ұлт мінезі және поэзиядағы «екеудің тартысы» ұғымы
    (Suleyman Demirel University, 2012) Б. Омарұлы
    Мақалада отаршылдық дәуір тұсындағы қазақ поэзиясындағы ұлт мінезінің көрінісі және «екеудің тартысы» ұғымының көркемдік-идеялық мәні талданады. Дәуірлік өзгерістердің қазақ қоғамының психологиясына, адам болмысына тигізген ықпалы Дулат Бабатайұлы, Шортанбай Қанайұлы, Мұрат Мөңкеұлы, Кердері Әбубәкір және Албан Асан шығармалары негізінде сараланады. Зерттеуде поэзиядағы адам бейнесінің екіге жарылуы, ағайын алауыздығы мен отаршылдық жүйе тудырған әлеуметтік қайшылықтар арасындағы байланыс ашылады. Ақындық образдар жүйесі арқылы халықтың тарихи трагедиясы, рухани күйзелісі және заман шындығы көркемдік тұрғыда пайымдалады. «Екеудің тартысы» мотиві ұлттық бірліктің әлсіреуінің символы ретінде қарастырылып, оның поэзиядағы идеялық жүк көтеру қызметі айқындалады.