Search Results

Now showing 1 - 3 of 3
  • ItemOpen Access
    Тараздың тарихын социологиялық талдау (кеңестік кезең)
    (Suleyman Demirel University, 2008) Әйтімбет І.
    Мақалада Тараз қаласының кеңестік кезеңдегі әлеуметтік-тарихи дамуы социологиялық тұрғыдан талданады. Автор Қазақстандағы қалалардың қалыптасу типологиясына тоқтала отырып, олардың әлеуметтік мәніне қатысты ғылыми еңбектерде жеткілікті назар болмағанын атап өтеді. Кеңестік дәуірде жарық көрген зерттеулер қалаларды біржақты мадақтап, олардың отарлық саясатпен байланысын ашып көрсете алмағаны айтылған. Мақалада Т. Жүргенұлы, Ә. Бөкейханов сияқты қайраткерлердің қалалардың пайда болуы мен оның қазақ қоғамына әсеріне қатысты көзқарастары талданады. Автор Қазақстан қалаларын үш типке бөледі: ежелгі төл қалалар, отарлық кезең қалалары және кеңестік тоталитарлық жүйе қалалары. Тараз қаласы бірінші типке жататын тарихи төл қала ретінде қарастырылып, оның кеңестік кезеңдегі мәдени және әлеуметтік өзгерістері сипатталады.
  • ItemOpen Access
    Қазақ жазуының тарихы
    (Suleyman Demirel University, 2007) Өмірбекова Маргарита
    Бұл мақалада қазақ жазуының тарихи даму кезеңдері мен графикалық жүйелердің алмасуы жан-жақты қарастырылады. Автор көне түркі руникалық жазуларынан бастап араб, латын және кириллица графикасына дейінгі жазу жүйелерінің қазақ тіліне тигізген ықпалын талдайды. Әрбір кезеңнің әлеуметтік, мәдени және тілдік ерекшеліктері, сондай-ақ жазу реформаларының ұлттық тілдің дамуына әсері нақты мысалдармен сипатталады. Сонымен қатар, А.Байтұрсынов бастаған қазақ ғалымдарының жазу мен емле реформаларына қосқан үлесі, қазіргі латын графикасына көшу мәселесінің өзектілігі атап өтіледі. Зерттеу нәтижесінде жазу жүйесінің тек тілдік емес, мәдени және тарихи маңызы бар екендігі айқындалады.
  • ItemOpen Access
    Геосаяси фактор және қазақ қоғамының дамуы
    (Suleyman Demirel University, 2008) Шаяхметов Н.
    Мақалада қазақ қоғамының тарихи дамуына әсер еткен геосаяси факторлар қарастырылады. Автор формациялық теория мен көпбағытты даму тұжырымдамаларын салыстыра отырып, қазақ қоғамының өзіндік даму ерекшеліктерін зерттейді. Географиялық орны, климаттық жағдайлары, Ұлы Жібек жолы арқылы сауда қатынастары, сондай-ақ шекаралық қауіпсіздік мәселелері қоғам дамуына әсер еткен негізгі факторлар ретінде талданған. Мақалада қолайлы геосаяси факторлар (Еуразия кіндігінде орналасуы, сауда жолдарының бойында орналасуы) мен қолайсыз факторлар (табиғи кедергілердің болмауы, теңізге қатынастың шектеулігі, континентальді климат) айқындалған. Сондай-ақ, геосаясат ілімі мен тарихи-географиялық зерттеулердің қазақ қоғамының даму тарихын түсінудегі рөлі қарастырылған.