4 results
Search Results
Now showing 1 - 4 of 4
Item Open Access Көркем аударма және Әлихан Бөкейханов(Suleyman Demirel University, 2008) Оспанова ГүлмарияБұл мақалада көркем аударманың ұлттық әдебиетті дамытудағы рөлі және оның рухани, мәдени маңыздылығы қарастырылады. Автор аударма өнерінің адамзат өркениетінің дамуына, халықтар арасындағы рухани және мәдени байланысты нығайтуға қосқан үлесін талдайды. Көркем аударманың қазақ әдебиетінде қалыптасуы мен дамуы, оның ғылыми тұрғыдан зерттелуі XX ғасырдың 30–70 жылдарындағы әдеби сын мен аударматану еңбектері негізінде сараланады. Мақалада Әлихан Бөкейхановтың ұлттық мәдениет пен әдебиетті өркендетудегі аударманың мәнін түсінудегі көзқарасы да аталып өтеді. Сондай-ақ М.Әуезов, А.Байтұрсынов, С.Сейфуллин, Т.Жүргенов сынды қазақ зиялыларының еңбектері арқылы көркем аударманың теориялық және практикалық негіздері айқындалады. Көркем аударманың әдеби байланыс құралы ретіндегі маңызы, оның ұлттық ойлау мен тіл байлығын дамытудағы ықпалы көрсетіледі.Item Open Access С. Мұратбековтің "Күсен-Күсеке" әңгімесінің орыс тіліне аударылуы(Suleyman Demirel University, 2009) Адаева ЕрмекБұл мақалада С. Мұратбековтің "Күсен-Күсеке" әңгімесінің орыс тіліне аударылу мәселесі қарастырылады. Шығармадағы басты кейіпкерлердің мінез-құлқы, тіл ерекшелігі мен ұлттық колоритінің аудармада қаншалықты сақталғаны зерттеледі. Г. Садовников аудармасында түпнұсқаның негізгі мазмұны мен авторлық стильдің көбін жеткізе алғанымен, кейбір репликалар мен сипаттамаларда қосымша сөздер енгізілгені, кейіпкерлердің сөз мәнері мен эмоциялық реңкі толық берілмегені байқалады. Мақалада түпнұсқа мен аударма арасындағы диалогтар мен баяндау ерекшеліктері салыстырмалы түрде талданады. Сонымен қатар, шығарманың көркемдік және мәдени ерекшеліктерін аудармада сақтау маңыздылығы, ұлттық сөздердің аударылуы мен көркем ойды жеткізу мәселесі талқыланады.Item Open Access М.Мақатаев өлеңдерінің орыс тіліне аударылу ерекшеліктері(Suleyman Demirel University, 2007) Адаева ЕрмекБұл мақалада қазақ поэзиясының көрнекті өкілі Мұқағали Мақатаев шығармаларының орыс тіліне аударылу мәселелері сөз етіледі. Ақынның лирикасы терең сезім мен ұлттық рухқа толы болғандықтан, оны басқа тілге дәл әрі көркем жеткізу ерекше шеберлікті талап етеді. Мақалада М.Мақатаевтың бірқатар өлеңдерінің аударма нұсқалары талданып, түпнұсқа мен аударма арасындағы сәйкестіктер мен айырмашылықтарға назар аударылады. Әсіресе М.Курганцев, Ю.Александрова және О.Жанайдаров жасаған аудармалар салыстырылып, олардың лексикалық, стилистикалық және поэтикалық ерекшеліктері қарастырылады. Зерттеу нәтижесінде аудармашының ақын рухын, интонациясын, образдылығын сезінуі мен жеткізе білуі аударманың сапасына шешуші әсер ететіні анықталады. Мақала қазақ аударматануында Мақатаев поэзиясының орнын айқындауға және оны өзге тілде дұрыс танытудың маңызын көрсетуге бағытталған.Item Open Access Аудармадағы ұлттық болмыс және дәстүр сабақтастығы(Suleyman Demirel University, 2012) Е. ОразбековаМақалада аударма өнерінің ұлттық болмысты сақтаудағы және мәдени-рухани дәстүр сабақтастығын қамтамасыз етудегі рөлі жан-жақты қарастырылады. Автор аударманың халықтар арасындағы рухани байланысты нығайтатын маңызды құрал екендігін дәлелдей отырып, қазақ әдебиетінің әлемдік мәдени кеңістікке енуіндегі көркем аударманың тарихи маңызын айқындайды. Қазақ прозасы мен поэзиясының қалыптасуы мен дамуына аударманың тигізген ықпалы, Абай аудармаларының көркемдік-эстетикалық құндылығы, сондай-ақ ғылыми тіл мен терминологияның қалыптасуындағы аударманың орны талданады. Сонымен қатар, ұлттық ғылыми тілдің дамуы, терминжасам мәселелері және шет тілдік атауларды аудару принциптері қарастырылып, тілдік тепе-теңдікті сақтаудың маңыздылығы көрсетіледі. Зерттеу нәтижесінде аударма ұлттық мәдениетті жаңғыртып, қоғамның рухани дамуына қызмет ететін стратегиялық фактор ретінде бағаланады.