Search Results

Now showing 1 - 2 of 2
  • ItemOpen Access
    МҰХТАР МАҒАУИННІҢ «ЖАРМАҚ» РОМАНЫНДАҒЫ КӨРКЕМДІК УАҚЫТ ПЕН КЕҢІСТІК
    (СДУ хабаршысы - 2023, 2023) Ізбай Іңкәр Өмірбекқызы
    Аңдатпа. Мақаланың кіріспе бөлімінде жалпы хронотоп терминінің шығу тарихына, ғылыми айналымға енгізген ғалымдар мен зерттеушілер берген анықтамаларға шолу жасалып, қазақ әдебиетіндегі уақыт және кеңістік категориясының зерттелуі қозғалған. Сонымен қатар М.Мағауиннің «Жармақ» романында көрініс беретін тарихи көркем уақыт пен кеңістік категориясына бойынша талдаулар жүргізіліп, тұжырымдар жасалды. Романда баяндалған негізі сюжет желісі екі тұлғалық бөліністі қамтиды. ал автор оқиғаны уақыт пен мекеннің адам санасынан тыс өзгеріп отыруы арқылы дамыта түскен. Уақыт пен кеңістіктің өзгеріп отыруына кейіпкердің эмоционалды-психологиялық жай-күйі, темпоралды ритм қозғалысы мен өзгерісі де әсер еткен. Романдағы метафизика, эстетика, этиканың байланысы және бір уақыт шенберінде болған бірнеше әрекет, кейіпкер тұрған кеңістіктің өзгеріп отыруы қарастырылды. Оған қоса автордың әдеби шығармадағы көркем уақыт пен кеңістікті берудегі тілдік қолданыстарының маңызы туындыдан алынған мысалдармен дәйектепді.
  • ItemOpen Access
    Ж. АЙМАУЫТОВТЫҢ СУРЕТКЕРЛІК ШЕБЕРЛІГІ
    (СДУ хабаршысы - 2020, 2020) Б.Д. Жұмақаева; С.С. Жумабеков
    Аңдатпа. Бұл мақалада өткен ғасырдың алғашқы жартысында жарық көрген қазақ романының алғашқы үлгілерінің бірі «Қартқожа» романының эстетикалық құндылығы, танымдық қызметі талданады. Сондай-ақ қаламгердің суреткерлік шеберлігі, авторлық ұстанымы, шығарманың көркемдік ерекшелігі жайлы да сөз етіледі.