Қазақ тіліндегі негіздес сөздердің қалыптасу ерекшеліктері

Loading...
Thumbnail Image

Date

2010

Journal Title

Journal ISSN

Volume Title

Publisher

Suleyman Demirel University

Abstract

Бұл мақала қазақ тіліндегі негіздес сөздердің қалыптасу ерекшеліктерін зерттейді. Бір тілдің сөз қорының молаюы екі жолмен жүреді: біріншісі, бастапқы түбір сыртқы қосымшалар мен біріктіру арқылы жаңа сөзге айналады; екіншісі, түбірдің ішкі бөлігіндегі дыбыстық немесе мағыналық өзгерістер арқылы жаңа сөз пайда болады. Қазақ тілінде негіздес сөздер көбінесе бастапқы түбірдің ішкі өзгерісінен немесе мағыналық ыдыраудан туындайды. Мысалы, “ад-” түбірінен “адыра”, “адым”, “адас” сөздері пайда болады. Фонетикалық факторлар мен семантикалық өзгерістер негіздес сөздердің қалыптасуына әсер етеді. Сонымен қатар, тілдің типологиялық ерекшелігі сөздің дамуы мен лексикалық байлығының заңдылықтарын анықтайды. Мақалада қазақ тіліндегі фонетикалық сәйкестіктер мен сөздердің этимологиялық байланысы қарастырылып, сөздердің тарихи дамуы мен түбірлестігі көрсетілген.

Description

Keywords

Негіздес сөздер, төркіндес сөздер, дыбыс өзгерісі, мағына ыдырауы, қазақ тілі, морфология

Citation

Бәтимә Бидоллақызы / Қазақ тіліндегі негіздес сөздердің қалыптасу ерекшеліктері/ Suleyman Demirel University/ СДУ хабаршысы, 15(2).