Тоғысыңқы ерін дауыссыз дыбыстардың үйлесім түрленімі
Loading...
Date
2008
Authors
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Suleyman Demirel University
Abstract
Бұл мақалада қазақ тіліндегі тоғысыңқы ерін дауыссыз дыбыстардың үйлесім түрленімі зерттелген. Дауыссыз дыбыстар өздігінен буын құра алмайтындықтан, тек дауыстылармен бірігіп барып буын құрамына енеді. Мақалада дауыссыз дыбыстардың артикуляциялық ерекшеліктері мен олардың дауыстылармен өзара үйлесімі қарастырылған. Әр дауыссыз дыбыстың негізгі жасалым белгілері тұрақты сақталады, бірақ буын құрап тұрған дауыстының ықпалымен үйлесім белгілері қосылып, аллофондық вариациялар пайда болады. Зерттеу барысында тілдің вертикаль және көлденең қалпы, еріннің қалпы сияқты артикуляциялық факторлар, сондай-ақ әрбір дауыссыздың белгілі бір дауыспен тіркескен кездегі үйлесім үлгілері анықталды. Нәтижесінде қазақ тілінде дауыссыз дыбыстардың үйлесім түрленімдері олардың буын құрамындағы рөлін нақты көрсететін толық модель ұсынылды. Бұл зерттеу қазақ тілінің дыбыс жүйесін, буын құрылымын және сингармониялық үйлесімін түсінуге маңызды үлес қосады.
Description
Keywords
дауыссыз дыбыстар, дауысты-дауыссыз үйлесімі, үйлесім түрленімі, тілдің вертикаль қалпы, буын құрамы, дыбыс жүйесі
Citation
Бәйімбетова Ә. / Тоғысыңқы ерін дауыссыз дыбыстардың үйлесім түрленімі / Suleyman Demirel University / Сду хабаршысы, 2008